Kontrapunkt

Marcin Matczak (@wsamraz)

Konta (64)

Dziś, 12 listopada

Wczoraj, 11 listopada

Marcin Matczak @wsamraz · Prawnik, konstytucjonalista (UW)

Odpowiedź w wątku

Cały tekst tutaj: wyborcza.pl/magazyn/7,124059… Link Matczak: Wystarczyło, że napisałem coś o policjantach i lekarzach, by skończyła się nadzieja na... Jeśli potrzebujemy symboli, które mogą nas zjednoczyć, to takim symbolem jest historia dwóch bohaterskich policjantów, którzy uratowali życie tak wielu osobom, w tym prawdopodobnie dwóm chirurgom, i... wyborcza.pl
Marcin Matczak @wsamraz · Prawnik, konstytucjonalista (UW)
🏴Dwie refleksje przychodzą mi do głowy po tragedii w Krakowie. Spróbuję je wyrazić bez polaryzujących oskarżeń i delikatnie: trzeba wielkiej ostrożności, żeby komentować tak świeże wydarzenie, nie dotykając jednocześnie boleśnie najgłębszych ludzkich emocji. Ale te emocje są ważne, także dlatego, że kiedy mocniej czujemy, pewne rzeczy docierają do nas bardziej. 🏴 Pierwsza refleksja jest nad tym, co musi się dziać w głowie młodego chłopaka, który planuje i dokonuje takiego zamachu. Nie mam zamiaru nikogo usprawiedliwiać tanią psychologią ani wyjaśniać konkretnych motywów. Chcę szerzej taki proces zrozumieć, by – być może – móc mu zapobiegać w przyszłości. 🏴 Skąd bierze się ta wielka nienawiść do życia, która przebija często z listów sprawców masakr szkolnych w USA, a która i u nas tak brutalnie się ujawniła? Ci ludzie komunikują, że świat jest tak strasznym miejscem, że pozostaje go tylko zniszczyć, siebie razem z nim, często w ramach rozszerzonego samobójstwa. 🏴 W naszym życiu dopuszczamy się często małych nienawiści: złego słowa, hejtu, pogardy czy poniżenia drugiego. A te małe nienawiści łączą się ze sobą w jakąś taką kulę śnieżną, która zbiera inne małe zła i małe nienawiści i toczy się, coraz większa. A na końcu jest już nie do zatrzymania w czyjejś głowie i w ten świat okrutnie uderza. 🏴 To młode pokolenie żyje pod straszną presją oceny, potrzeby akceptacji, poczucia niesprawczości. I niestety, coraz częściej uznaje, że jedyna sensowną odpowiedzią jest przemoc – wobec innych albo wobec siebie. Nic nie zmieni tego, co się stało w Krakowie, ale być może da nam to do myślenia, żeby naszymi małymi nienawiściami nie czynić tego świata gorszym, niż w rzeczywistości jest. 🏴 Druga refleksja: czy fascynacja bronią, coraz powszechniejsza, nie jest jakimś sposobem wyrażania fascynacji przemocą? W Polsce od 2020 do 2024 roku liczba rocznie wydawanych pozwoleń na broń wzrosła od 15 do 45 tysięcy. 🏴 W amerykańskich stanach z większym rozpowszechnieniem broni i mniej restrykcyjnym prawem częściej dochodziło do umyślnych strzelanin szkolnych. Jak podaje Secret Service, 19 z 25 sprawców badanych ataków szkolnych z użyciem broni palnej zdobyło ją w domu rodzica lub innego bliskiego krewnego. 🏴 W Finlandii młodzi ludzie dokonujący zabójstw z reguły korzystają z broni skradzionej dorosłym, na przykład dziadkowi. 🏴 Czy naprawdę zysk „obronny" z powszechnego posiadania broni przeważa nad ryzykiem jej niewłaściwego wykorzystania? Czy ten „zysk" nie wiąże się z niewyobrażalnym kosztem, który ponoszą inni ludzie, jak ci, którzy mieli nieszczęście znaleźć się na trasie krakowskiego zamachowca? 🏴 A nawet jeśli te argumenty nas nie przekonują, to pozostaje pytanie: czy naprawdę normalną rzeczą jest przechowywanie w cywilnym domu arsenału kilkunastu sztuk broni? Jeśli chce się zwiększać zdolność obywateli do obrony kraju i samoobrony, można to zrobić przez ćwiczenia strzeleckie na strzelnicy, przy wykorzystaniu broni wypożyczanej i zwracanej, a nie trzymanie jej w domu. 🏴 Badania prowadzone w USA sugerują ważną rzecz: broń może fascynować obietnicą, że człowiek, który czuje się zagrożony albo upokorzony, odzyska kontrolę i inni będą musieli się z nim liczyć. Jeżeli już wcześniej uważał, że na zniewagę odpowiada się siłą, dostęp do broni ułatwia mu odwet. 🏴 Przebadawszy 861 amerykańskich mężczyzn, Kristen Matson, Tiffany Russell i Alan King stwierdzili, że silny entuzjazm wobec broni wiązał się z przekonaniem o konieczności obrony męskiego honoru oraz z lekceważeniem emocji. Autorzy opisali u tych entuzjastów broni większą gotowość do agresywnej odpowiedzi na zniewagi. 🏴 Coś jest więc na rzeczy z tym kultem broni i kulturą strzelania, co nie pozwala spokojnie powiedzieć: zwiększajmy dostęp. Przeciwnicy tego myślenia powtarzają jak mantrę „to nie broń zabija, tylko człowiek". Ale broń czyni go bardziej zabójczym, jeśli zdecyduje się na przemoc.

Wtorek, 10 listopada 2026