🏴Dwie refleksje przychodzą mi do głowy po tragedii w Krakowie. Spróbuję je wyrazić bez polaryzujących oskarżeń i delikatnie: trzeba wielkiej ostrożności, żeby komentować tak świeże wydarzenie, nie dotykając jednocześnie boleśnie …
Pokaż więcej
najgłębszych ludzkich emocji. Ale te emocje są ważne, także dlatego, że kiedy mocniej czujemy, pewne rzeczy docierają do nas bardziej.
🏴 Pierwsza refleksja jest nad tym, co musi się dziać w głowie młodego chłopaka, który planuje i dokonuje takiego zamachu. Nie mam zamiaru nikogo usprawiedliwiać tanią psychologią ani wyjaśniać konkretnych motywów. Chcę szerzej taki proces zrozumieć, by – być może – móc mu zapobiegać w przyszłości.
🏴 Skąd bierze się ta wielka nienawiść do życia, która przebija często z listów sprawców masakr szkolnych w USA, a która i u nas tak brutalnie się ujawniła? Ci ludzie komunikują, że świat jest tak strasznym miejscem, że pozostaje go tylko zniszczyć, siebie razem z nim, często w ramach rozszerzonego samobójstwa.
🏴 W naszym życiu dopuszczamy się często małych nienawiści: złego słowa, hejtu, pogardy czy poniżenia drugiego. A te małe nienawiści łączą się ze sobą w jakąś taką kulę śnieżną, która zbiera inne małe zła i małe nienawiści i toczy się, coraz większa. A na końcu jest już nie do zatrzymania w czyjejś głowie i w ten świat okrutnie uderza.
🏴 To młode pokolenie żyje pod straszną presją oceny, potrzeby akceptacji, poczucia niesprawczości. I niestety, coraz częściej uznaje, że jedyna sensowną odpowiedzią jest przemoc – wobec innych albo wobec siebie. Nic nie zmieni tego, co się stało w Krakowie, ale być może da nam to do myślenia, żeby naszymi małymi nienawiściami nie czynić tego świata gorszym, niż w rzeczywistości jest.
🏴 Druga refleksja: czy fascynacja bronią, coraz powszechniejsza, nie jest jakimś sposobem wyrażania fascynacji przemocą? W Polsce od 2020 do 2024 roku liczba rocznie wydawanych pozwoleń na broń wzrosła od 15 do 45 tysięcy.
🏴 W amerykańskich stanach z większym rozpowszechnieniem broni i mniej restrykcyjnym prawem częściej dochodziło do umyślnych strzelanin szkolnych. Jak podaje Secret Service, 19 z 25 sprawców badanych ataków szkolnych z użyciem broni palnej zdobyło ją w domu rodzica lub innego bliskiego krewnego.
🏴 W Finlandii młodzi ludzie dokonujący zabójstw z reguły korzystają z broni skradzionej dorosłym, na przykład dziadkowi.
🏴 Czy naprawdę zysk „obronny" z powszechnego posiadania broni przeważa nad ryzykiem jej niewłaściwego wykorzystania? Czy ten „zysk" nie wiąże się z niewyobrażalnym kosztem, który ponoszą inni ludzie, jak ci, którzy mieli nieszczęście znaleźć się na trasie krakowskiego zamachowca?
🏴 A nawet jeśli te argumenty nas nie przekonują, to pozostaje pytanie: czy naprawdę normalną rzeczą jest przechowywanie w cywilnym domu arsenału kilkunastu sztuk broni?
Jeśli chce się zwiększać zdolność obywateli do obrony kraju i samoobrony, można to zrobić przez ćwiczenia strzeleckie na strzelnicy, przy wykorzystaniu broni wypożyczanej i zwracanej, a nie trzymanie jej w domu.
🏴 Badania prowadzone w USA sugerują ważną rzecz: broń może fascynować obietnicą, że człowiek, który czuje się zagrożony albo upokorzony, odzyska kontrolę i inni będą musieli się z nim liczyć. Jeżeli już wcześniej uważał, że na zniewagę odpowiada się siłą, dostęp do broni ułatwia mu odwet.
🏴 Przebadawszy 861 amerykańskich mężczyzn, Kristen Matson, Tiffany Russell i Alan King stwierdzili, że silny entuzjazm wobec broni wiązał się z przekonaniem o konieczności obrony męskiego honoru oraz z lekceważeniem emocji. Autorzy opisali u tych entuzjastów broni większą gotowość do agresywnej odpowiedzi na zniewagi.
🏴 Coś jest więc na rzeczy z tym kultem broni i kulturą strzelania, co nie pozwala spokojnie powiedzieć: zwiększajmy dostęp. Przeciwnicy tego myślenia powtarzają jak mantrę „to nie broń zabija, tylko człowiek". Ale broń czyni go bardziej zabójczym, jeśli zdecyduje się na przemoc.
